Blog komputerowy · porady IT, systemy, sieci i bezpieczeństwo Laboratorium odzyskiwania danych Odzyskiwanie danych · 609 123 321
Programy i porady

Ktoś ma połączyć się z twoim komputerem? Jak bezpiecznie korzystać ze zdalnej pomocy

Zdalny pulpit to wygodny sposób na pomoc rodzinie czy pracownikom, ale też ulubione narzędzie oszustów podszywających się pod bank lub serwis. Zasady, które oddzielają jedno od drugiego.

lge Redakcja lge.com.pl 3 min czytania
Okładka artykułu: bezpieczna zdalna pomoc komputerowa i udostępnianie pulpitu

Zdalne połączenie z pulpitem pozwala komuś zobaczyć twój ekran, a często także sterować myszą i klawiaturą. To ogromna wygoda, gdy pomagasz rodzicom skonfigurować drukarkę albo firmowy informatyk naprawia program bez przyjazdu. To samo narzędzie w rękach oszusta daje mu dostęp do bankowości, poczty i plików. Różnica nie leży w programie, tylko w tym, kto i dlaczego się łączy.

Złota zasada: nigdy na prośbę z zaskoczenia

Bezpieczna sesja zdalna zaczyna się od ciebie: to ty dzwonisz do znanej osoby albo do serwisu, z którym masz umowę, i to ty prosisz o pomoc. Jeżeli ktoś sam dzwoni, pisze lub wyświetla komunikat w przeglądarce i nakłania do zainstalowania programu do zdalnego pulpitu – to niemal na pewno oszustwo. Typowe scenariusze to „dział bezpieczeństwa banku” wykrywający podejrzaną transakcję, „pomoc techniczna Microsoft” informująca o wirusie, inwestycje w kryptowaluty czy zwrot nadpłaty. Szczegółowo opisujemy je w artykule o fałszywym konsultancie pomocy technicznej.

Uwaga: przy włączonym zdalnym pulpicie nie loguj się do banku i nie zatwierdzaj żadnych operacji w aplikacji bankowej. Osoba po drugiej stronie widzi wszystko, co robisz.

Szybka pomoc – narzędzie wbudowane w Windows

Do pomocy między znajomymi nie trzeba niczego pobierać z nieznanych stron. Windows 11 i 10 mają aplikację Szybka pomoc, którą otworzysz skrótem Win + Ctrl + Q lub wpisując jej nazwę w menu Start. Jeśli jej brakuje, zainstalujesz ją ze Sklepu Microsoft. Przebieg jest prosty:

  1. Pomagający uruchamia Szybką pomoc, loguje się kontem Microsoft i generuje kod zabezpieczający.
  2. Przekazuje ci kod, najlepiej w trakcie rozmowy telefonicznej, którą ty zainicjowałeś.
  3. Wpisujesz kod w swojej Szybkiej pomocy i widzisz, kto chce się połączyć.
  4. Zatwierdzasz udostępnienie ekranu; jeśli pomagający poprosi o przejęcie sterowania, musisz osobno na to zezwolić.
  5. Po zakończeniu zamykasz sesję – przyciskiem w aplikacji lub zamknięciem okna.

Kod jest ważny tylko przez krótki czas (około dziesięciu minut), więc nie da się go wykorzystać później.

Infografika: najważniejsze informacje o bezpiecznym korzystaniu ze Szybkiej pomocy w Windows
Infografika: Szybka pomoc w Windows w skrócie – kliknij, aby powiększyć

AnyDesk, TeamViewer i inne programy

Zewnętrzne programy działają podobnie: każdy komputer ma identyfikator, a połączenie wymaga zgody osoby przy komputerze lub hasła. Kłopoty zaczynają się przy tzw. dostępie nienadzorowanym, czyli możliwości łączenia się bez potwierdzenia. Jest przydatny w firmie, gdzie administrator zarządza wieloma stanowiskami, ale na domowym komputerze daje stały dostęp każdemu, kto zna hasło. Jeśli korzystasz z takiego programu:

  • pobieraj go wyłącznie ze strony producenta, nigdy z linku podesłanego przez rozmówcę;
  • nie włączaj dostępu nienadzorowanego, jeśli nie jest ci potrzebny, a gdy jest – ustaw długie, unikalne hasło;
  • po zakończeniu pomocy zamknij program, a jeśli nie będziesz go używać – odinstaluj;
  • sprawdzaj historię połączeń, jeśli program ją udostępnia.

Do łączenia się z własnymi komputerami w sieci firmowej służy też pulpit zdalny Windows – jego bezpieczną konfigurację opisujemy w tekście o RDP.

Zanim udostępnisz ekran

Nawet przy zaufanej osobie warto przygotować się do sesji. Zamknij programy i karty przeglądarki, których pomagający nie musi oglądać – pocztę, bankowość, prywatne zdjęcia, dokumenty z danymi klientów. Wyłącz powiadomienia komunikatorów, które mogą wyskoczyć w rogu ekranu. Jeśli problem dotyczy jednego programu, w wielu narzędziach da się udostępnić tylko jego okno zamiast całego pulpitu. W trakcie sesji obserwuj, co się dzieje, i pytaj, gdy nie rozumiesz kolejnego kroku – uczciwy pomocnik chętnie wyjaśni.

Co zrobić, jeśli wpuściłeś oszusta

Natychmiast przerwij połączenie i odłącz komputer od internetu – wyjmij kabel lub wyłącz Wi-Fi. Z innego urządzenia zadzwoń do banku na numer z karty lub ze strony banku i zablokuj dostęp do konta. Zmień hasła do poczty i bankowości, zaczynając od poczty, bo przez nią odzyskuje się dostęp do innych usług. Odinstaluj program do zdalnego pulpitu i przeskanuj komputer. Zgłoś zdarzenie do CERT Polska i na policję. Jeśli na komputerze są ważne dane, a nie masz ich kopii, zrób ją na dysk zewnętrzny, zanim zaczniesz sprzątanie systemu.

Dla pomagających: dobre praktyki

Jeśli to ty pomagasz innym, pokazuj im, co robisz, i nie zostawiaj po sobie stałego dostępu. Nie proś o hasła – niech osoba wpisze je sama. Domownikom, którym pomagasz regularnie, warto założyć konto standardowe zamiast administratora, co ogranicza skutki ewentualnych pomyłek.

Podsumowanie

Zdalna pomoc jest bezpieczna, gdy sam ją zamawiasz u znanej osoby, widzisz, co się dzieje, i zamykasz sesję po skończeniu pracy. Każda nieoczekiwana prośba o instalację programu do zdalnego pulpitu to sygnał, by się rozłączyć.

lge
Redakcja lge.com.pl

Blog prowadzi zespół Centrum Odzyskiwania Danych Mega Serwis z Warszawy – od 1997 roku naprawiamy komputery i odzyskujemy dane. Piszemy o tym, co widzimy na co dzień w serwisie i laboratorium.

Zadzwoń Utracone dane?